การพัฒนาพิพิธภัณฑ์เสมือนจริงแบบปฏิสัมพันธ์วัดบางอ้อยช้างจังหวัดนนทบุรี เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต
DOI:
https://doi.org/10.55003/JIE.24215คำสำคัญ:
พิพิธภัณฑ์เสมือนจริง, มรดกวัฒนธรรมดิจิทัล, การเรียนรู้ตลอดชีวิต, แบบจำลอง ADDIE, เทคโนโลยีความเป็นจริงเสริมบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้เป็นการศึกษาพัฒนาพิพิธภัณฑ์เสมือนจริงวัดบางอ้อยช้างจังหวัดนนทบุรีเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต โดยใช้รูปแบบการวิจัยและพัฒนาตามกระบวนการ ADDIE model ประกอบด้วย 5 ขั้นตอน ได้แก่ การวิเคราะห์ การออกแบบ การพัฒนา การนำไปใช้ และการประเมินผล โดยกลุ่มตัวอย่างในการวิจัยจำนวน 400 คน ซึ่งได้มาโดยใช้วิธีการสุ่มแบบแบ่งชั้น เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วยพิพิธภัณฑ์เสมือนจริงวัดบางอ้อยช้างจังหวัดนนทบุรี แบบประเมินประสิทธิภาพพิพิธภัณฑ์เสมือนจริงวัดบางอ้อยช้างจังหวัดนนทบุรี และแบบสอบถามความพึงพอใจพิพิธภัณฑ์เสมือนจริงวัดบางอ้อยช้างจังหวัดนนทบุรี วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) พิพิธภัณฑ์เสมือนจริงวัดบางอ้อยช้างที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วยเนื้อหาเกี่ยวกับประวัติความเป็นมา โบราณวัตถุที่สำคัญ จิตรกรรมฝาผนัง และพิธีกรรมทางวัฒนธรรมของวัด มีการนำเสนอในรูปแบบ 360 องศา และสื่อมัลติมีเดียที่มีปฏิสัมพันธ์กับผู้ใช้ ผลการประเมินประสิทธิภาพโดยผู้เชี่ยวชาญอยู่ในระดับดีมาก ( = 4.65, SD = 0.38) และความพึงพอใจของผู้ใช้งานอยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.72, SD = 0.41) โดยผู้ใช้มีความคิดเห็นว่าพิพิธภัณฑ์เสมือนจริงช่วยส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิตและการอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรมของท้องถิ่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ
เอกสารอ้างอิง
AL-Makhadmah, I.M., (2020). The role of virtual museum in promoting religious tourism in jordan. GeoJournal of Tourism and Geosites, 28(1), 268-274.
Aristeidou, M., Orphanoudakis, T., Kouvara, T., Karachristos C., & Spyropoulou N., (2023). Evaluating the usability and learning potential of a virtual museum tour application for schools. https://oro.open.ac.uk/88201/1/ARISTEIDOU2023EVA.pdf.
Barba, S., Barbarella, M., Di Benedetto, A., Fiani, M., & Limongiello, M. (2019). Quality assessment of UAV photogrammetric archaeological survey. https://isprs-archives.copernicus.org/articles/XLII-2-W9/93/2019/isprs-archives-XLII-2-W9-93-2019.pdf.
Bekele, M. K., Pierdicca, R., Frontoni, E., Malinverni, E. S., & Gain, J. (2018). A survey of augmented, virtual, and mixed reality for cultural heritage. Journal of Computing and Cultural Heritage (JOCCH), 11(2), 1-36.
Boneva, V. (2023). The website as a virtual host of the museum: A comparative study three national museums meet digital audiences. KIN Journal, 9(2), 24-37.
Carrozzino, M., & Bergamasco, M. (2010). Beyond virtual museums: Experiencing immersive virtual reality in real museums. Journal of Cultural Heritage, 11(4), 452-458.
Chan, S. C., & Cai, S. (2023). Preserving and Exhibiting Intangible Cultural Heritage via Virtual Museum: A Case Study of the Hungry Ghosts Festival in Hong Kong. https://isprs-archives.copernicus.org/articles/XLVIII-M-2-2023/405/2023/isprs-archives-XLVIII-M-2-2023-405-2023-metrics.html.
Delors, J. (1996). Learning: The treasure within. UNESCO.
Gomes, L., Pereira Bellon, O. R., & Silva, L. (2014). 3D reconstruction methods for digital preservation of cultural heritage: A survey. https://www.researchgate.net/publication/262566180_3D_Reconstruction_Methods_for_Digital_Preservation_of_Cultural_Heritage_A_Survey.
Hammady, R., Ma, M., & Powell, A. (2020). User experience of markerless augmented reality applications in cultural heritage museums: 'MuseumEye' as a case study. In M. Rauterberg (Ed.), Culture and computing (pp. 349-370). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-50267-6_26.
Hu, Y., & Hwang, G. J. (2024). Promoting students’ higher order thinking in virtual museum contexts: A self-adapted mobile concept mapping-based problem posing approach. Education and Information Technologies. 29(3), 2741–2765.
Kleepphueng, T. (2024, September 26). Personal communication. (in Thai)
Limapornvanitr, T. (2022). Enhanced Technology in Museum Learning. Journal of Industrial Education. 21(2), C1-C15. (in Thai)
Myna, Z., Banakh, V., & Nahirnyak, A. (2023). Virtual Museum and the Phenomenon of Digital Heritage: Challenges of the 21st Century. https://ceur-ws.org/Vol-3608/paper12.pdf.
Norman, D. A. (2013). The design of everyday things: Revised and expanded edition. Basic Books.
Ott, M., & Pozzi, F. (2011). Towards a new era for cultural heritage education: Discussing the role of ICT. Computers in Human Behavior, 27(4), 1365-1371.
Pallud, J., & Straub, D. W. (2014). Effective website design for experience-influenced environments: The case of high culture museums. Information & Management, 51(3), 359-373.
Pavlidis, G., Markantonatou, S., Moumoutzis, N., Sifakis, Y., & Ioannidis, Y. (2018). Personalized, interactive edutainment experiences using a user-centered semantic approach. In F. Liarokapis, A. Voulodimos, N. Doulamis, & A. Doulamis (Eds.), Visual computing for cultural heritage (pp. 243-264). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-030-37191-3_12.
Rahaman, H., & Tan, B. K. (2011). Interpreting digital heritage: A conceptual model with end-users' perspective. International Journal of Architectural Computing, 9(1), 99-113.
Prensky, M. (2001). Digital natives, digital immigrants. On the Horizon, 9(5), 1-6.
Rashwan, K., (2019). The Role of Virtual Museums in Preserving Protected Areas: The Case of Wadi Degla Virtual Museum. Journal of Association of Arab Universities for Tourism and Hospitality. 17(3), 18-35.
Rose, D. H., & Meyer, A. (2002). Teaching every student in the digital age: Universal design for learning. Association for Supervision and Curriculum Development.
Shih, H. Heritage Museum Evolution: Virtual Realitizing Heritage Museums in Taiwan with An Exploratory Virtual Reality Museum Project. https://ieeexplore.ieee.org/document/10314973.
Styliani, S., Fotis, L., Kostas, K., & Petros, P. (2009). Virtual museums, a survey and some issues for consideration. Journal of Cultural Heritage, 10(4), 520-528.
Sylaiou, S., Liarokapis, F., Kotsakis, K., & Patias, P. (2010). Virtual museums, a survey and some issues for consideration. Journal of Cultural Heritage, 11(3), 245-250.
Tatlı, Z., Çelenk, G. & Altınışık, D. (2023). Analysis of virtual museums in terms of design and perception of presence. Education and Information Technologies. 28, 8945–8973.
UNESCO. (2023). Lifelong learning for all: Guidelines for policy and practice (2nd ed.). UNESCO Institute for Lifelong Learning.
Younan, S., & Treadaway, C. (2015). Digital 3D models of heritage artefacts: Towards a digital dream space. Digital Applications in Archaeology and Cultural Heritage, 2(4), 240-247.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2025 วารสารครุศาสตร์อุตสาหกรรม
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
"ข้อคิดเห็น เนื้อหา รวมทั้งการใช้ภาษาในบทความถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียน"
