การเฝ้าระวังการแพร่กระจายความเค็มในแหล่งน้ำธรรมชาติบริเวณพื้นที่ทำเกลือสินเธาว์ จังหวัดนครราชสีมา

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ในการตรวจวัดคุณภาพน้ำในบริเวณลำห้วยธรรมชาติข้างเคียงที่คาดว่าจะได้รับผลกระทบจากการทำเกลือ พื้นที่นาเกลือสินเธาว์ จังหวัดนครราชสีมา บริเวณพื้นที่ 5 ตำบล เพื่อเป็นการเฝ้าระวังการแพร่กระจายความเค็มในแหล่งน้ำธรรมชาติ ซึ่งอาจมีการรั่วไหลของน้ำเค็มลงสู่ลำห้วยธรรมชาติ ที่ทำให้เกิดผลกระทบต่อชุมชน และเกษตรกรพื้นที่ข้างเคียง โดยการตรวจสอบวัดคุณภาพน้ำในแหล่งน้ำธรรมชาติบริเวณที่มีการทำเกลือสินเธาว์ จังหวัดนครราชสีมา ได้ดำเนินการปฏิบัติงานภาคสนามเป็นระยะเวลา 3 ปี ในช่วงปีงบประมาณ พ.ศ. 2565-2567 โดยทำการตรวจวัดค่าความเค็มของน้ำในบริเวณลำห้วยธรรมชาติข้างเคียงที่คาดว่าจะได้รับผลกระทบจากการทำเกลือสินเธาว์ทั้ง 5 ตำบล จำนวน 38 จุดตรวจวัด โดยวัดค่าอุณหภูมิ ความขุ่น ความเป็นกรดด่าง สภาพนำไฟฟ้า ของแข็งที่ละลายน้ำทั้งหมด และค่าความเค็มของน้ำ และนำข้อมูลมาวิเคราะห์เชิงสถิติ จากการศึกษา พบว่า ผลสภาพการแพร่กระจายความเค็มในปัจจุบัน ค่าความเค็มของน้ำผิวดินอยู่ระหว่าง 0.20-21.0 ppt (เฉลี่ย 2.10 ppt) ค่าสูงสุดที่ตรวจวัดได้บริเวณจุดตรวจวัดห้วยน้อย ในเดือนพฤษภาคม 2566 เกิดจากการปรับปรุงขุดลอกลำห้วย และไม่พบว่าการทำเกลือส่งผลกระทบไปถึงลำห้วย และแหล่งน้ำอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ แม้ว่าปัจจุบันปริมาณการผลิตเกลือในพื้นที่บ้านเสลาจะลดลงตามจำนวนผู้ประกอบการที่ได้รับอนุญาตในพื้นที่แล้ว กลับพบว่าจุดตรวจวัดซึ่งอยู่ทางทิศใต้ของพื้นที่นาเกลือและเป็นพื้นที่รับน้ำ มีค่าความเค็มสูงขึ้น ซึ่งคาดว่าเกิดจากดินที่เค็ม ดังนั้นจึงควรเฝ้าระวังกิจกรรมที่อาจส่งผลต่อการแพร่กระจายความเค็มในบริเวณดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง