การประเมินและการจัดการคาร์บอนฟุตพริ้นต์ระดับองค์กรเพื่อการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกอย่างยั่งยืนในอุตสาหกรรมเคมีภัณฑ์: กรณีศึกษาบริษัทเคมีภัณฑ์แห่งหนึ่งในกรุงเทพมหานคร
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ประเมินและระบุแหล่งกำเนิดหลักของการปล่อยก๊าซเรือนกระจก 2) เสนอแนวทางการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก และ 3) เสนอแนวทางการจัดการด้านสิ่งแวดล้อมสำหรับอุตสาหกรรมเคมีภัณฑ์ กรณีศึกษาบริษัทเคมีภัณฑ์แห่งหนึ่งในกรุงเทพมหานคร การวิจัยเป็นกรณีศึกษาเชิงประยุกต์ โดยรวบรวมข้อมูลด้านการใช้พลังงาน วัตถุดิบ การขนส่ง และการจัดการของเสียจากเอกสารภายในองค์กรร่วมกับการสัมภาษณ์ผู้ที่เกี่ยวข้อง เพื่อนำข้อมูลมาประเมินคาร์บอนฟุตพริ้นต์ขององค์กร (Carbon Footprint for Organization: CFO) ตามแนวทางของมาตรฐาน ISO 14064-1 และ GHG Protocol ซึ่งครอบคลุมการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทั้งทางตรงและทางอ้อมในขอบเขต Scope 1, Scope 2 และ Scope 3 โดยใช้ค่า Emission Factor จากองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) และฐานข้อมูลอ้างอิงที่สอดคล้องกับแนวทางของ GHG Protocol ผลการวิจัยพบว่า องค์กรมีปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกทั้งหมด 236,518 tCO₂eq/ปี โดยการปล่อยทางอ้อมอื่น ๆ (Scope 3) มีสัดส่วนสูงที่สุด คิดเป็นร้อยละ 99.18 รองลงมาคือการปล่อยทางอ้อมจากการใช้พลังงานไฟฟ้า (Scope 2) ร้อยละ 0.59 การปล่อยทางตรงจากการใช้เชื้อเพลิง (Scope 1) ร้อยละ 0.19 และแหล่งปล่อยอื่น ๆ ร้อยละ 0.06 โดยพบว่าแหล่งกำเนิดก๊าซเรือนกระจกที่สำคัญขององค์กรส่วนใหญ่มาจากกิจกรรมในห่วงโซ่อุปทาน ซึ่งครอบคลุมการจัดหาวัตถุดิบ การขนส่ง การใช้บรรจุภัณฑ์ และกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับคู่ค้า แนวทางลดการปล่อยที่เหมาะสม ได้แก่ การจัดซื้อสีเขียว การเพิ่มประสิทธิภาพด้านโลจิสติกส์ การลดการใช้บรรจุภัณฑ์ การอนุรักษ์พลังงาน การใช้พลังงานหมุนเวียน การปรับเปลี่ยนอุปกรณ์ที่ใช้เชื้อเพลิงฟอสซิล และการจัดการของเสียตามแนวคิดเศรษฐกิจหมุนเวียน ตลอดจนการกำหนดตัวชี้วัดด้านสิ่งแวดล้อมและการติดตามประเมินผลการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในระดับองค์กรอย่างเป็นระบบ
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข่อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือว่าร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม หากบุคคล หรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมด หรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อ หรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาต เป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม เท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC), Climate Change 2023: Synthesis Report, IPCC, Geneva, Switzerland, 2023.
United Nations, The Sustainable Development Goals Report 2023, United Nations, New York, NY, USA, 2023.
World Resources Institute (WRI) and World Business Council for Sustainable Development (WBCSD), The Greenhouse Gas Protocol: A Corporate Accounting and Reporting Standard, Revised Edition, WRI/WBCSD, Washington, DC, USA, 2015.
Thailand Greenhouse Gas Management Organization (Public Organization), Carbon Footprint for Organization Guideline, TGO, Bangkok, Thailand, 2022.
D. Stern and M. Taylor, “Climate change: risk, ethics, and the Stern Review”, Science, 317(5835), 2007, pp. 203–204.
United Nations Environment Programme (UNEP), Emissions Gap Report 2022, UNEP, Nairobi, Kenya, 2022.
International Organization for Standardization, ISO 14064-1: Greenhouse Gases—Part 1: Specification with Guidance at the Organization Level for Quantification and Reporting of Greenhouse Gas Emissions and Removals, ISO, Geneva, Switzerland, 2018.
Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC), 2006 IPCC Guidelines for National Greenhouse Gas Inventories, IGES, Hayama, Japan, 2006.
T. Wiedmann and J. Minx, “A definition of carbon footprint”, in Ecological Economics Research Trends, Nova Science Publishers, New York, NY, USA, 2008, pp. 1–11.
H. S. Matthews, C. T. Hendrickson, and C. L. Weber, “The importance of carbon footprint estimation boundaries”, Environmental Science & Technology, 42(16), 2008, pp. 5839–5842.
W. H. Tsai, Y. W. Lee, and S. J. Yang, “A study of carbon footprint and reduction strategies in the manufacturing industry”, Journal of Cleaner Production, 103, 2015, pp. 424–431.
S. K. Srivastava, “Green supply-chain management: A state-of-the-art literature review”, International Journal of Management Reviews, 9(1), 2007, pp. 53–80.
J. Sarkis, Q. Zhu, and K. H. Lai, “An organizational theoretic review of green supply chain management literature”, International Journal of Production Economics, 130(1), 2011, pp. 1–15.
M. E. Porter and M. R. Kramer, “Creating Shared Value”, Harvard Business Review, 89(1–2), 2011, pp. 62–77.
M. E. Porter and M. R. Kramer, “Creating shared value”, in Managing Sustainable Business: An Executive Education Case and Textbook, G. G. Lenssen and N. C. Smith, Eds., Springer, Cham, Switzerland, 2019, pp. 323–346.
P. Iamchamnan et al., “Assessment of carbon footprint for organization in frozen processed seafood manufacturing plants”, Processes, 13(7), 2025, Article no. 1990.
S. Jijai et al., “Organisation carbon footprint assessment and greenhouse gas reduction emission of Yala Rajabhat University, Thailand”, Journal of Sustainability Science and Management, 19(6), 2024, pp. 127–136.
P. Boonyasopon et al., “A perspective on carbon footprints and carbon reduction strategies”, International Journal of Applied Science and Technology, 19(2), 2026, pp. 1–10.
Deloitte, Procuring Lower Scope 3 Emissions: Five Steps to Decarbonize Supply Chains, Deloitte, 2024.
Thailand Greenhouse Gas Management Organization, (2024, Jun. 21). Carbon Footprint for Organization Guideline, [Online] Available: https://thaicarbonlabel.tgo.or.th
Siam City Cement Public Company Limited, Carbon Footprint for Organization Report 2024, Siam City Cement Public Company Limited, Bangkok, Thailand, 2024.
องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน), รายงานสถานการณ์ก๊าซเรือนกระจกของประเทศไทย พ.ศ. 2566, องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน), กรุงเทพมหานคร, 2566.
United Nations Global Compact, Who Cares Wins: Connecting Financial Markets to a Changing World, United Nations, New York, NY, USA, 2004.
United Nations, Transforming Our World: The 2030 Agenda for Sustainable Development, United Nations, New York, NY, USA, 2015.
