การประเมินคาร์บอนฟุตพริ้นท์ของการใช้พลังงานในระบบขนส่งสินค้าทางบกด้วยรถบรรทุก

บทคัดย่อ

จากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเป็นปัจจัยสำคัญที่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและความยั่งยืนของประเทศทั่วโลก ปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเป็นหนึ่งในความสำคัญที่สุดในยุคนี้ และอุตสาหกรรมการขนส่งมีบทบาทสำคัญในการสร้างปริมาณคาร์บอนไดออกไซด์ (CO₂) ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของก๊าซเรือนกระจก (GHG) ที่สร้างผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศโดยตรง จึงมีความตระหนักถึงการประเมินคาร์บอนฟุตพริ้นท์ของการใช้พลังงานในระบบขนส่งทางบกด้วยรถบรรทุกสินค้า ดังนั้นจึงเป็นที่มาของงานวิจัยนี้ที่มุ่งเน้นวิธีการคำนวณปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกโดยใช้ค่าสัมประสิทธิ์ของการปล่อยก๊าซเรือนกระจก ซึ่งมีหน่วยเป็นคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่าตามแนวทางของหน่วยงานองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาข้อมูลพลังงานของกิจกรรมระบบขนส่งสินค้าทางบกของผู้ประกอบการขนส่งสินค้าทางบกด้วยรถบรรทุก และเพื่อศึกษาการประเมินคาร์บอนฟุตพริ้นท์ของการใช้พลังงานในระบบขนส่งสินค้าของผู้ประกอบการขนส่งสินค้าทางบก จึงมีการเก็บข้อมูลรายปีจากผู้ประกอบการขนส่งสินค้าไปยังจังหวัดทางภาคใต้ของประเทศไทย จากงานวิจัยศึกษาข้อมูลพลังงานของกิจกรรมระบบขนส่งสินค้าทางบกของผู้ประกอบการขนส่งสินค้าทางบก โดยมีปริมาณและจังหวัดปลายทางของเส้นทางการขนส่งสินค้าต่อปี โดยพบว่าการดำเนินการขนส่งสินค้าต้นทางจากจังหวัดสมุทรปราการ และขนส่งไปยังจังหวัดปลายทางจังหวัดสงขลาซึ่งมีการขนส่งสินค้า ซึ่งมีระยะทางเฉลี่ย 991.9 กิโลเมตร โดยการใช้รถบรรทุก 6 ล้อ ขนาดใหญ่ น้ำหนักบรรทุกสูงสุด 11 ตัน ใช้น้ำมันดีเซลเป็นเชื้อเพลิง การบรรทุกเต็มคัน และการวิ่งเปล่า ทำให้ปริมาณการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ต่อปีเท่ากับเท่ากับ 3255.42 kgCO_2eq /ปี และในส่วนของการใช้รถบรรทุก 10 ล้อ ขนาดใหญ่ น้ำหนักบรรทุกสูงสุดเฉลี่ย 16 ตัน ในใช้น้ำมันดีเซลเป็นเชื้อเพลิงปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ พบว่าในการ Load สินค้าเที่ยวกลับเป็นเที่ยวเปล่า 100% จะมีปริมาณการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์จากการขนส่งสินค้าโดยมีการใช้น้ำมันเชื้อเพลิงรถสำหรับการขนส่งของผู้ประกอบการเท่ากับ 7275.59 kgCO_2eq /ปี ด้วยเหตุผลดังกล่าวเพื่อให้มีปริมาณการปลดปล่อยก๊าซเรือนกระจกน้อยลง จึงมีแนวทางการบริหารจัดการรถบรรทุกโดยการนำเชื้อเพลิงทางเลือกไบโอดีเซลหรือพลังงานสะอาดอื่นๆ มีการปล่อยก๊าซเรือนกระจกต่ำกว่าเมื่อเปรียบเทียบกับการใช้ดีเซลหรือเบนซิน และปรับปรุงเทคโนโลยีเครื่องยนต์ของการใช้พลังงานทดแทนสามารถลดคาร์บอนฟุตพริ้นท์ของการขนส่งสินค้าได้อย่างมีนัยสำคัญ ตลอดจนการนำรถบรรทุกไฟฟ้า(EV) มาให้บริการ