GEOSPATIAL MODELING MAP CHARTS FOR ASSESSING PM2.5 CONCENTRATION LEVELS IN THAILAND
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
This research aimed to comparatively analyze the differences in mean PM2.5 concentrations during peak critical days between 2025 and 2026, and to assess spatial distribution patterns utilizing geospatial modeling (Map Charts). The methodology entailed a secondary data analysis encompassing all 77 provinces across Thailand. Statistical analyses included descriptive statistics, Paired Samples t-tests, One-way Analysis of Variance (ANOVA), and Two-way Repeated Measures ANOVA. The findings revealed that the highest mean PM2.5 concentration occurred in January 2025 ( = 51.52 µg/m³, S.D. = 22.14 µg/m³), with the maximum provincial concentration reaching a level of 103.63 µg/m³. Temporal comparisons indicated that PM2.5 pollution levels in 2025 were significantly more severe than in 2026 during January and February
(p < .01). Concurrently, geographical analysis demonstrated that the Central Region and the Bangkok Metropolitan Region exhibited significantly higher pollutant concentrations compared to other regions during the early months of the year. These results align with advanced statistical evidence confirming a significant interaction effect between the "month" and "year" factors (F = 8.14, p < .01). Such findings suggest that PM2.5 variation patterns are driven by year-specific conditions rather than relying solely on seasonal factors. This phenomenon is further substantiated by the geospatial models, which identified critical PM2.5 hotspots densely clustered in zones of high economic activity. In conclusion, the integration of rigorous statistical analysis with geospatial modeling facilitates the precise identification of significant environmental shifts. This integrated approach effectively supports evidence-based policy decision-making, environmental health management, and public health surveillance in Thailand.
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข่อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือว่าร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม หากบุคคล หรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมด หรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อ หรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาต เป็นลายลักษณ์อักษรจากวารสารวิชาการ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม บัณฑิตวิทยาลัย วิทยาลัยเทคโนโลยีสยาม เท่านั้น
References
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข, “รายงานสถานการณ์และผลกระทบต่อสุขภาพจากฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 ในประเทศไทย ประจำปีงบประมาณ 2567”, [ระบบออนไลน์], แหล่งที่มา: https://anamai.moph.go.th
T. Loncarić and M. Šantić, “Geospatial modeling of air pollutants for environmental health assessment: A review of recent techniques”, Journal of Environmental Public Health, 15(2), 2023, pp. 45-58.
สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน). (2569, มีนาคม. 4). รายงานสรุปข้อมูลสถานการณ์ฝุ่นรายวันจากระบบดาวเทียม, [ระบบออนไลน์], แหล่งที่มา: https://www.gistda.or.th
S. K. Gupta and M. El-Fadel, “Satellite-based monitoring of particulate matter: Spatial modeling and health implications in developing countries”, Air Quality, Atmosphere & Health, 16(4), 2023, pp. 789-805.
ศรีรักษ์ ศรีทองชัย, “แบบจำลองการพยากรณ์ค่า PM2.5 โดยใช้โครงข่ายประสาทเทียมแบบ LSTM ในพื้นที่กรุงเทพมหานคร”, Journal of Engineering and Digital Technology (JEDT), 10(1), 2565, หน้า 1-9.
World Health Organization (WHO). (2021, Sept. 22). WHO global air quality guidelines: particulate matter (PM2.5 and PM10), ozone, nitrogen dioxide, sulfur dioxide and carbon monoxide, [Online] Available: https://www.who.int/publications/i/item/9789240034228
ภาสินี ม่วงใจเพชร, พูลทรัพย์ โพนสิงห์. “การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงพรรณนาการเฝ้าระวังผลกระทบต่อสุขภาพจากมลพิษทางอากาศ 5 มิติ กรณีฝุ่นละอองขนาดไม่เกิน 2.5 ไมครอน (PM2.5) เขตสุขภาพที่ 8 ปี พ.ศ. 2565”, วารสารวิชาการป้องกันควบคุมโรคที่ 8 จังหวัดอุดรธานี, 10(2), 2565, หน้า 28-43
สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม, “รายงานสถานการณ์คุณภาพสิ่งแวดล้อม พ.ศ. 2567”, กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม, กรุงเทพฯ, 2567.
World Health Organization (WHO), “Compendium of WHO guidance on health and environment”, [Online] Available: https://www.who.int/publications/i/item/WHO-HEP-ECH-EFP-2022.1, 2024.
S. Rajagopalan and P. J. Landrigan, “The health effects of particulate matter: A global perspective”, New England Journal of Medicine, 385(12), 2021, pp. 1113-1122.
วันมงคล พิกุลแย้ม, ปราลี มณีรัตน์ และ นิเวศ จิระวิชิตชัย, “การพัฒนาระบบแสดงผลภาพเพื่อวิเคราะห์ปริมาณฝุ่นอนุภาคขนาดเล็ก 2.5 ไมโครเมตร (PM2.5) ในเขตพื้นที่กรุงเทพมหานคร”, Research Journal Rajamangala University of Technology Thanyaburi, 20(1), 2564, หน้า 157-164.
Microsoft Support, “Create a Map chart in Excel”, [Online] Available: https://support.microsoft.com/en-us/office/create-a-map-chart-in-excel, 2024.
กรมควบคุมมลพิษ, “ประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ เรื่อง กำหนดมาตรฐานฝุ่นละอองขนาดไม่เกิน 2.5 ไมครอน ในบรรยากาศโดยทั่วไป”, ราชกิจจานุเบกษา, เล่ม 139 ตอนพิเศษ 161 ง, 2565.
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข, “แนวทางการดำเนินงานด้านสาธารณสุขกรณีฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 ประจำปี 2567”, โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย, กรุงเทพฯ, 2567.
สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน), “คู่มือการใช้งานระบบติดตามฝุ่นละอองรายชั่วโมงผ่านดาวเทียม”, [ระบบออนไลน์], แหล่งที่มา: https://www.gistda.or.th, 2568.
H. Frumkin, “Environmental Health: From Global to Local”, 4th Edition, John Wiley & Sons, San Francisco, 2023.
L. Chen, Y. Wang, and J. Smith, “Urban morphology and its impact on PM2.5 spatial distribution: A comparative study of Asian megacities”, Environmental Pollution, 312, 2024, pp. 119-134.
X. Zhang, Q. Li, and H. Tanaka, “Transboundary air pollution and biomass burning: Regional challenges in air quality management”, Atmospheric Environment, 298, 2024, 119623.
J. Miller and R. Garcia, “Integrating geospatial modeling in public health surveillance: Future directions for air quality monitoring”, International Journal of Environmental Research and Public Health, 21(3), 2025, pp. 412-428.
กรมควบคุมมลพิษ, “รายงานสถานการณ์มลพิษทางอากาศของประเทศไทย และแนวทางการจัดการปี 2568”, กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม, กรุงเทพฯ, 2568.
สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม, “แผนจัดการคุณภาพสิ่งแวดล้อม พ.ศ. 2566-2570: ประเด็นการจัดการมลพิษทางอากาศข้ามพรมแดน”, [Online], Available: https://www.onep.go.th, 2567.
