การดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนในสถานศึกษา โรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร กลุ่มกรุงเทพเหนือ

ผู้แต่ง

  • เบญจรัตน์ ราชฉวาง คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยปทุมธานี
  • พันธ์ชิด ธรรมพิชัย คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยปทุมธานี

คำสำคัญ:

ระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน, โรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร, กลุ่มกรุงเทพเหนือ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนในสถานศึกษา โรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร กลุ่มกรุงเทพเหนือ 2) เปรียบเทียบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนในสถานศึกษาโรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร กลุ่มกรุงเทพเหนือ จำแนกตามเพศ ประสบการณ์ในการปฏิบัติงาน และระดับชั้นของครูประจำชั้น และ 3) ศึกษาแนวทางในการพัฒนาการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนในสถานศึกษา โรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร กลุ่มกรุงเทพเหนือ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ครูในสถานศึกษา โรงเรียนสังกัดกรุงเทพมหานคร กลุ่มกรุงเทพเหนือ จำนวน 328 คน การคัดเลือกจำนวนกลุ่มตัวอย่างใช้วิธีการกำหนดสัดส่วน และทำการสุ่มอย่างง่าย (Simple Random Sampling) ซึ่งกำหนดขนาดของตัวอย่างจากตารางเครจซี่และมอร์แกน (Krejcie & Morgan) ที่ระดับความเชื่อมั่น 95% ค่าความคลาดเคลื่อน ± 5% เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามแบบมาตรประมาณค่า (Ratting Scale) 5 ระดับ มีค่าความตรงเชิงเนื้อหา (IOC) อยู่ระหว่าง 0.6 - 1 โดยมีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.96 แบบสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง และสถิติที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การทดสอบค่าที และการวิเคราะห์ความแปรปรวนทางเดียว

ผลการวิจัย พบว่า 1) การดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน ทั้ง 5 ด้าน ในภาพรวมอยู่ในระดับมาก เมื่อพิจารณาเป็นรายด้าน พบว่า ทุกด้านมีการปฏิบัติอยู่ในระดับมาก โดยเรียงลำดับค่าเฉลี่ยจากมากไปหาน้อย ได้แก่ ด้านการคัดกรองนักเรียน รองลงมา คือ ด้านการส่งเสริมนักเรียน ด้านการรู้จักนักเรียนเป็นรายบุคคล ด้านการส่งต่อนักเรียน และด้านการป้องกันและแก้ไขปัญหานักเรียน ตามลำดับ 2) เปรียบเทียบการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนจำแนกตามเพศโดยรวมและรายด้านไม่แตกต่าง ยกเว้น ด้านการส่งเสริมนักเรียน แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 โดยครูประจำชั้นเพศหญิงมีการดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนมากกว่าครูประจำชั้นเพศชาย จำแนกประสบการณ์ในการปฏิบัติงาน และระดับชั้นของครูประจำชั้นโดยภาพรวมและรายด้าน พบว่า ไม่แตกต่างกัน 3) แนวทางการดําเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนโรงเรียนควรมีการจัดเก็บข้อมูลผู้เรียนด้วยเครื่องมือที่หลากหลายและจัดเก็บอย่างเป็นระบบ เพื่อเป็นข้อมูลที่สะดวกในการคัดกรองนักเรียนเป็นกลุ่ม โดยนำข้อมูลที่ได้มาพัฒนา ส่งเสริม และป้องกันแก้ใขปัญหาของนักเรียนอย่างเหมาะสมและมีการประสานงานกับทุกฝ่ายในการส่งต่อนักเรียนทั้งภายในและภายนอกโรงเรียน

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2567). คู่มือปฏิบัติงานและการใช้งานระบบสารสนเทศเพื่อหลักประกันโอกาสทางการเรียนรู้ ระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนในสถานศึกษา. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

กรมสุขภาพจิต. (2564). [ออนไลน์]. สุขภาพจิตวัยรุ่น เรื่องใหญ่กว่าที่คิด. [สืบค้นเมื่อวันที่ 30 มิถุนายน 2565], จาก https://dmh.go.th/news-dmh/view.asp?id=30744.

ศูนย์เฉพาะกิจคุ้มครองและช่วยเหลือเด็กนักเรียน. (2565). คู่มือการคัดเลือกสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาและสถานศึกษา เพื่อรับรางวัลระบบการดูแลช่วยแหลือนักเรียน ประจำปี 2565. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2567). คู่มือระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนในสถานศึกษา OBEC CARE ปีการศึกษา 2567. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

UNICEF. (2565). [ออนไลน์]. ยูนิเซฟและกรมสุขภาพจิตชี้สุขภาพจิตเด็กและวัยรุ่นไทยน่าเป็นห่วง ต้องยกระดับบริการสุขภาพจิตโดยเร่งด่วน. [สืบค้นเมื่อวันที่ 3 มกราคม 2566]. จาก https://www.unicef.org/thailand/th/press-releases/ยูนิเซฟและกรมสุขภาพจิตชี้สุขภาพจิตเด็กและวัยรุ่นไทยน่าเป็นห่วง.

เจนศักดิ์ แซ่อึ้ง. (บรรณาธิการ). (2567). [ออนไลน์]. สุขภาพจิตของวัยรุ่นรีบสังเกตเยียวยาก่อนรุนแรง. [สืบค้นเมื่อวันที่ 26 มิถุนายน 2567]. จาก http://pptv36.news/1jwr.

Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining Sample Size for Research Activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.

สุภัสสร สุริยะ. (2562). การดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนขยายโอกาส สังกัด กรุงเทพมหานคร. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษาและผู้นำทางการศึกษา มหาวิทยาลัยสยาม, กรุงเทพมหานคร.

ขวัญเนตร มูลทองจาด. (2564). การดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของโรงเรียนวัดอุดมรังสี. การค้นคว้าอิสระศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยศิลปากร, นครปฐม.

สุนิสา มาสุข. (2560). การดำเนินงานระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียนของครู โรงเรียนสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดระยอง. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, ชลบุรี.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

30-09-2025

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย