การปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์จากการเผามวลชีวภาพพื้นที่บริเวณแอ่งเชียงใหม่-ลำพูน

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินการปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์เมื่อมีไฟป่าและการเผามวลชีวภาพจากการใช้ประโยชน์ที่ดินรูปแบบต่างๆ ในพื้นที่ 18 อำเภอซึ่งอยู่ในบริเวณแอ่งเชียงใหม่-ลำพูน โดยใช้แปลงตัวอย่างขนาด 40 x 40 เมตรต่อ 1 พื้นที่ เก็บตัวอย่างมวลชีวภาพจำนวน 3 แปลงย่อย (ขนาด 1 ตารางเมตร) ต่อ แปลง (ไร่) เพื่อเก็บตัวอย่างมวลชีวภาพเหนือพื้นดินในพื้นที่การใช้ประโยชน์ที่ดินชนิดต่างๆ และมวลชีวภาพที่เหลือจากกิจกรรมทางการเกษตร นำมาวิเคราะห์หาปริมาณคาร์บอนในมวลชีวภาพในห้องปฏิบัติการและประเมินปริมาณก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์โดยใช้วิธีคำนวณจากสมการทางคณิตศาสตร์ผลของการวิจัยพบว่าปริมาณก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ที่เกิดขึ้นจากปริมาณมวลชีวภาพที่ร่วงหล่นเหนือพื้นดินตามลักษณะการใช้ประโยชน์ที่ดิน มีศักยภาพในการปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ออกมาในปริมาณแตกต่างกัน โดยพบว่า ไร่อ้อย มีปริมาณของมวลชีวภาพ/พื้นที่สูงสุด คือ 1.95 ตัน/ไร่ มีปริมาณคาร์บอนเฉลี่ยสูงที่สุด คือ 0.64 ตัน/ไร่ สามารถปลดปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์จากการเผาไหม้เฉลี่ยได้สูงสุด คือ 2.36 ตัน/ไร่ รองลงมา ได้แก่ พื้นที่ป่าเบญจพรรณ ป่าดิบเขาสวนป่าผสม ป่าเต็งรัง ไม้พุ่มสลับทุ่งหญ้า ป่าดิบแล้ง สวนป่าไม้สัก ไร่ข้าวโพด ป่าสนเขา นาข้าว ถั่วเหลือง ข้าวไร่และไร่ร้าง โดยมีค่าคาร์บอนไดออกไซด์เฉลี่ยเท่ากับ 1.35, 1.19, 1.17, 1.07, 0.88, 0.87, 0.85, 0.81, 0.76, 0.66, 0.60, 0.57 และ 0.44 ตัน/ไร่ ตามลำดับ