ความสัมพันธ์เชื่อมโยงระหว่างกันและกันทางวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต ในกลุ่มลอราเซียเทอเรียบนฐานข้อมูลอินทรอน 1 ของยีนทรานส์ไทรีติน

Main Article Content

Jiraporn Khwanmunee
Ladda Leelawatwattana
Porntip Prapunpoj

บทคัดย่อ

ทรานส์ไทรีติน (transthyretin) เป็นโปรตีนหลักชนิดหนึ่งที่ทําหน้าที่ขนส่งฮอร์โมนไทรอยด์ในเลือด ยีนที่ควบคุมการสังเคราะห์ประกอบด้วยเอ๊กซอน (exon) 4 ส่วน และอินทรอน (intron) 3 ส่วน ในปัจจุบัน มีการนําข้อมูลจากอินทรอนของยีนหลายชนิด รวมทั้งอินทรอนส่วนที่ 1 ของยีนทรานส์ไทรีติน (transthyretin intron 1) มาใช้เพื่อแยกแยะความสัมพันธ์เชื่อมโยงระหว่างกันและกันทางวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต ในครั้งนี้ผู้วิจัยได้นําข้อมูลที่มีอยู่ในลําดับนิวคลีโอไทด์ของอินทรอนส่วนที่ 1 ของยีนทรานส์ไทรีติน มาใช้ในการแยกแยะความสัมพันธ์ทางวิวัฒนาการของสัตว์เล้ยงลูกด้วยน้ำนม (mammals) ในกลุ่มลอราเซียเทอเรีย (Laurasiatheria) โดยลําดับนิวคลีโอไทด์ของอินทรอนส่วนที่ 1 ของยีนทรานส์ไทรีติน จากสัตว์และมนุษย์จํานวน 36 ชนิด ได้จากการสกัดข้อมูลจากจีโนมที่มีอยู่ในยีนแบงค์ (GenBank) ส่วนลําดับนิวคลีโอไทด์ของอินทรอนส่วนที่ 1 ของยีนทรานส์ไทรีติน จากสัตว์อีก 2 ชนิด คือ ค้างคาวมงกุฏเทาแดง (Rhinolophus affinis) และค้างคาวเพดานเล็ก (Scotophilus kuhlii) ได้จากการเพิ่มปริมาณชิ้นยีนด้วยปฏิกิริยาลูกโซ่พอลิเมอเรส (polymerase chain reaction หรือ PCR) แล้วนําไปหาลําดับ จากการสร้างแผนภูมิความสัมพันธ์เชิงวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต (phylogenetic relationship) โดยอาศัยโปรแกรม MEGA 6 โดยอาศัยข้อมูลจากอินทรอนส่วนที่ 1 ของยีนทรานส์ไทรีติน พบว่าแผนภูมิสามารถแยกและจัดอันดับทางวิวัฒนาการ (order) ของสัตว์ที่ศึกษาได้ที่ความเชื่อมั่นบูตสแตรปมากกว่า 75 เปอร์เซ็นต์ (bootstrap >75% ) ความสัมพันธ์กลุ่มวงศ์วานวิวัฒนาการเดี่ยว (monophyletic relationship) ของแต่ละ
อันดับมีค่าความเชื่อมั่นบูตสแตรปสูง ช่วงตั้งแต่ 67 เปอร์เซ็นต์ในอันดับสัตว์กินแมลง Eulipotyphla ถึง 100เปอร์เซ็นต์ ในอันดับซีตร้าทิโอแดกทีลา (Cetratiodactyla) และอันดับสัตว์กินเนื้อ (Carnivora) อย่างไรก็ตามการวางอันดับของสัตว์กีบคี่ หรือเพอริสโซแดกทีลา (Perissodactyla) เป็นพี่น้อง (sister group) กับอันดับสัตว์กินเนื้อีค่าความเชื่อมั่นบูตสแตรปค่อนข้างต่ํา การจัดความสัมพันธ์แบบเกือบจะเป็นกลุ่มวงศ์วานวิวัฒนาการเดี่ยว (paraphyletic relationship) ของสัตว์ในอันดับไครอบเทอรา (Chiroptera) มีค่าความเชื่อมั่นบูตสแตรปสูงมาก คือ มากกว่า 85 เปอร์เซ็นต์นอกจากนี้พบว่าค้างคาวมงกุฎเทาแดง มีความใกล้ชิดกับกลุ่มค้างคาวยักษ์ (megabats) มากกว่ากลุ่มค้างคาวขนาดเล็ก (microbats) โดยมีค่าความเชื่อมั่นบูตสแตรปสูงถึง 97 เปอร์เซ็นต์ซึ่งผลการแยกแยะและจัดกลุ่มสัตว์ที่ได้เหล่านี้ชี้ว่าข้อมูลจากลําดับนิวคลีโอไทด์ของอินทรอนส่วนที่ 1 ของยีน ทรานส์ไทรีติน มีประโยชน์อย่างมากต่อการแยกแยะความสัมพันธ์ทางวิวัฒนาการของสัตวในกลุ่มลอราเซียเทอเรีย

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
Khwanmunee, J. ., Leelawatwattana, L. ., & Prapunpoj, P. . (2016). ความสัมพันธ์เชื่อมโยงระหว่างกันและกันทางวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต ในกลุ่มลอราเซียเทอเรียบนฐานข้อมูลอินทรอน 1 ของยีนทรานส์ไทรีติน. วารสารวิทยาศาสตร์ มข., 44(3), 475–492. สืบค้น จาก https://ph01.tci-thaijo.org/index.php/KKUSciJ/article/view/249535
ประเภทบทความ
บทความวิจัย