การใช้ประโยชน์จากน้ำต้มกาวไหมอีรี่– ไหมหม่อนในการเพิ่มปริมาณเชื้อแบคทีเรียกําจัดแมลงและประสิทธิภาพในการป้องกันกําจัดหนอนกระทู้หอม

บทคัดย่อ

การใช้ประโยชน์จากน้ำต้มกาวไหมซึ่งเป็นวัสดุเหลือทิ้งจากกระบวนการผลิตเส้นไหมอีรี่และไหมหม่อนด้วยการนํามาเป็นอาหารเพื่อผลิตเชื้อแบคทีเรียชนิดสําคัญที่ใช้ป้องกันกําจัดแมลงศัตรูพืชและสัตว้ได้แก่ เชื้อ Bacillus thuringiensis var. kurstaki (Btk) และ B. thuringiensis var. israelensis (Bti) โดยใช้น้ำกลั่นหรือสารละลายโซเดียมคาร์บอเนต (Na₂CO₃) ในการต้ม ซึ่งน้ำต้มกาวไหมที่ได้นี้นำไปผสมกับอาหาร nutrient broth (NB) หรือใช้โดยตรงเพื่อเป็นอาหารเลี้ยงเชื้อ ผลการทดลองพบว่าน้ำต้มกาวไหมที่ต้มด้วยน้ำกลั่นเปรียบเทียบกับอาหารเลี้ยงเชื้อ NB นั้น เชื้อ Btk และ Bti เจริญได้ในอาหาร NB ดีที่สุด (2.95×10⁹ และ 1.18×10⁹ cfu/มิลลิลิตร ตามลําดับ) รองลงมา สําหรับเชื้อ Btk คือกรรมวิธี NB+น้้ำต้มกาวไหมอีรี่ + น้ําต้มกาวไหมหม่อน (2.63×10⁹ cfu/ มิลลิลิตร) ซึ่งไม่มีความแตกต่างทางสถิติกับกรรมวิธีที่ใช้ NB ส่วนเชื้อ Bti นั้น คือ กรรมวิธี NB+น้ำต้มกาวไหมอีรี่ (7.88×10⁸ cfu/มิลลิลิตร) โดยมีความแตกต่างทางสถิติ (P<0.05) กับกรรมวิธีที่ใช้ NB แต่เมื่อใช้น้ำต้มกาวไหมที่ได้จากการต้มด้วยด่าง (สารละลายโซเดียมคาร์บอเนต, Na₂CO₃) กลับพบว่า Btk และ Bti เจริญได้ดีที่สุดใน NB+น้ำต้มกาวไหมอีรี่+น้ำต้มกาวไหมหม่อน (4.94×10⁹ และ 4.04×10⁹ cfu/มิลลิลิตร ตามลําดับ) สําหรับการทดสอบประสิทธิภาพของเชื้อ Btk ที่เลี้ยงในอาหารชนิด่นั้น พบว่าเปอร์เซ็นต์การตายของหนอนกระทู้หอม (Spodoptera exigua) ด้วยเชื้อ Btk ที่เลี้ยงในอาหาร NB, NB+น้ำต้มกาวไหมอีรี่ที่ต้มด้วย Na₂CO₃ , NB + น้ำต้มกาวไหมอีรี่ที่ต้ม ด้วยน้ำกลั่น และ NB + น้ำต้มกาวไหมหม่อนที่ต้มด้วย Na₂CO₃ มีค่าเท่ากับ 90.00 63.33 56.67 และ 56.67% ตามลําดับ