การวิเคราะห์เชิงสถิติของปัจจัยที่ส่งผลต่อการเกิดไฟป่าในจังหวัดน่าน - แซ่โค้ว ชัชวาล; รัชฎาวงศ์ พิชญ; เจริญผล กฤตยาภรณ์ (วารสารวิชาการ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า, 2022)
งานวิจัยนี้ศึกษาปัจจัยและพฤติกรรมที่ส่งผลต่อการเกิดไฟป่าด้วยมิติตัวแปรเวลาและกายภาพ ในพื้นที่ศึกษาจังหวัดน่าน โดยมีการแบ่งพื้นที่การศึกษาออกเป็น 4 เขตตามจุดเกิดไฟ กล่าวคือ เขต 1 ทิศใต้ครอบคลุมบริเวณอำเภอนาน้อยและนาหมื่น เขต 2 ทิศตะวันออกครอบคลุมบริเวณอำเภอเวียงสาและแม่จริม เขต 3 ทิศเหนือครอบคลุมบริเวณอำเภอปัว บ่อเกลือและเชียงกลางและเขต 4 ทิศตะวันตกครอบคลุมบริเวณอำเภอท่าวังผา เมืองน่านและบ้านหลวง โดยใช้ข้อมูลในช่วงปี พ.ศ. 2555 – 2562 สำหรับตัวแปรที่นำมาวิเคราะห์ได้แก่ อุณหภูมิ ความชื้น ระดับความสูง ความชัน การใช้ประโยชน์ที่ดิน โครงข่ายสายทาง โดยการวิเคราะห์ค่าความถี่ การทดสอบไคสแควร์และสหสัมพันธ์ในรูปแบบเพียร์สัน ร่วมกับค่าถดถอยพหุคูณ จากโปรแกรม IBM SPSS Statistic 22 ผลการศึกษาพบว่า ทั้ง 4 เขต การเกิดไฟป่ามีความสัมพันธ์กับเดือนในปี โดยเฉพาะเดือนมีนาคมและเมษายน ในขณะที่ไม่พบความสัมพันธ์จากวันในสัปดาห์ และพบความถี่สูงของการเกิดไฟป่าในช่วงเวลากลางวัน สำหรับปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อการเกิดไฟป่าทั้ง 4 เขตพื้นที่คือ ระยะห่างจากถนนและพื้นที่เกษตร เนื่องจาก จุดไฟป่ามากกว่าร้อยละ 80 มักเกิดที่ระยะห่างจากถนนและพื้นที่เกษตรไม่เกิน 1 กิโลเมตร ซึ่งจำนวนความถี่จะลดลงตามระยะห่างที่เพิ่มขึ้น อย่างไรก็ตาม ยังพบอีกว่าไฟป่าส่วนใหญ่มักเกิดที่ระดับความสูงและความชันใกล้เคียงกับพื้นที่เกษตร ซึ่งแสดงให้เห็นว่า ไฟป่ามีความเกี่ยวข้องกับกิจกรรมทางการเกษตรของมนุษย์ เช่น การเตรียมพื้นที่เกษตรที่มีอยู่แล้วและการขยายพื้นที่การเกษตร ของทั้ง 4 เขต